Tony Schoen

La Traviatadreef 2
3561 KS Utrecht

06 25272707
tony@tonyschoen.nl



KvK 30277258
BTW 141449536B01
IBAN NL37TRIO0390395951



De foto op mijn homepage nam ik tijdens mijn wandeling van Utrecht naar Rome, in de buurt van Montauville, Frankrijk.

De toekomst van mijn energie­voorziening, thuis

De toekomst van mijn energie­voorziening, thuis

Dit voorjaar bezocht ik een paar netwerkbijeenkomsten rond innovaties in het energiesysteem. Hoe gaan we over 20 jaar onze huizen verwarmen? Hoe zorgen we ervoor dat het elektriciteitsnet niet overbelast wordt als het hard waait en al onze windturbines volop energie produceren? Vragen waarop geen eenduidig antwoord is te geven. Het zou wel eens zus kunnen lopen, of zo. Waarbij we natuurlijk ook erg afhankelijk zijn van wat er in de wereld om ons heen gebeurt.

Onlangs presenteerde minister Kamp zijn visie op de toekomst van de warmtevoorziening. Volgens zijn warmtebrief moeten we overstappen van gas naar duurzame warmte. Ons gas raakt op, het Russisch gas willen we liever niet hebben, dan dus maar wat anders. Meer gebruik maken van restwarmte uit de industrie. Meer warmtenetwerken. In nieuwbouwwijken geen gasnet meer aanleggen. En als de oude gasnetten aan grootscheepse renovatie toe zijn, overwegen om warmtenetten aan te leggen, of om alleen nog maar gebruik te maken van elektriciteit. Zowel bij nieuwbouw als bij renovatie van gebouwen is het verstandig om een laag temperatuur verwarmingssysteem na te streven. Aldus de warmtevisie.

Ik vroeg me wat deze warmtevisie zou betekenen voor mij, thuis.

Ik woon niet in een nieuwbouwwijk, maar in een jaren ’30 wijk, in een tussenwoning. We hebben gas. Ons verwarmingssysteem bestaat uit een HR ketel, hoogtemperatuur radiatoren (90°C in, 60°C uit), een vloerverwarmingsunit en vloerverwarming (30°C) in de uitbouw van onze woonkamer. Voor warmwater gebruik ik de HR combiketel, en een elektrische boiler (Qooker) in de keuken. Van alles wat, dus. En we koken op gas. ook liggen er twee zonnepanelen uit 1995 op het dak. Ze doen het nog, de oudjes, zij het op halve kracht.

Wat nu als Stedin besluit om het gasnet niet meer te onderhouden? Een warmtenet ligt niet naast de deur. Dan zal ik in ieder geval elektrisch moeten gaan koken, ik denk inductie. En elektrisch verwarmen, bij voorkeur met een laagtemperatuur installatie. Daarvoor moet ik overal vergrote radiatoren plaatsen. Niet zo eenvoudig, maar niet onmogelijk. En de vloerverwarming heb ik al. Een laagtemperatuur systeem kan gevoed worden met een elektrische warmtepomp. Deze pomp haalt energie uit de omgeving (lucht, water, bodem) en brengt die op het juiste temperatuurniveau. Ik heb geen water in de tuin, en voor een bodem-warmtepomp moet ik nogal wat slangen in de tuin ingraven, dat doe ik liever niet. Dan maar een lucht-warmtepomp, daarvoor moet ik een buiten-unit op het dak of in de tuin zetten (zie foto hiernaast). In mijn geval dus op de dakkapel, vlak bij de CV-installatie. Buurtgenoot M. wees me er fijntjes op dat dit soort units trilt en geluid maakt, dus misschien heb ik daar een probleem met mijn buren. Er zijn alternatieve units die je in het schuine dak in kunt bouwen, eventueel moet ik die dan maar plaatsen. Voor mijn warm water in de keuken blijf ik de Qooker gebruiken, en voor de douche gebruik ik een booster-warmtepompje die het water opwarmt tot 60°C.

Zo wordt mijn huis all-electric. Mijn twee zonnepanelen dragen hun steentje hieraan bij.

fabrikant WödtkeAlternatief is het plaatsen van een houtpelletketel, die als moeder-haard wordt gebruikt (zie foto hiernaast). Deze ketel wordt gestookt op houtpellets (kleine bolletjes samengeperst resthout). De ketel kan in de woonkamer geplaatst worden, of buiten, in de schuur. Die schuur staat in mijn geval helaas achter in mijn tuin, dus niet naast het deur, voor de ketel is dat is geen optie. De ketel in de woonkamer is gezellig en lekker warm, maar soms onhandig, als ik warmwater nodig heb moet de ketel de warmwaterboiler opstoken. Dus ook in de zomer. Misschien is het dan wel verstandig om een zonneboiler te gebruiken. In de zomer geeft die genoeg warmte voor mijn warmwaterverbruik, in de winter springt de houtpelletketel bij.
De houtpelletketel is verder niet zo handig om de vloerverwarming te voeden. De ketel verwarmt het water tot 90°C, terwijl de vloerverwarming maar 30°C nodig heeft. Zonde van de warmte.
Tenslotte moet ik wel elke week verse brandstof halen, en de asla legen. Best wel wat gedoe, dus. Pelletketels zijn vooral geschikt voor grote vrijstaande huizen, niet zo voor mijn tussenwoning.

Alles afwegende, denk ik dat ik voor het all-electric systeem zou kiezen. Dat systeem ziet er dus samengevat als volgt uit: laagtemperatuur radiatoren in alle kamers, een laagtemperatuur warmtepomp (met buitenunit) en een booster warmtepomp voor het tapwater met een boilervat. Ik kan er nog zonnepanelen bij leggen, dan maak ik mijn woning misschien wel energieneutraal.

Hoe rendabel is dat nou? Laten we aannemen dat de jaarlijkse energiekosten gelijk blijven. Ik bespaar dus de kosten van mijn gasaansluiting, en moet daarvoor wel in een all-electric installatie investeren. Ik schat dat de totale kosten voor de all-electric oplossing € 15.000,= bedragen. Het wegdoen van mijn gasaansluiting bespaart mij per jaar het volgende:

– vastrecht levering gas € 31,54
– transport gas € 165,70
TOTAAL € 197,24

De investering verdien ik dus terug in 75 jaar. Niet rendabel dus. Ik hoop maar dat Kamp het gasnet bij mij in de straat voorlopig laag liggen.

Maar misschien moet ik niet zo op terugverdientijden hameren. Ik kan een toekomstvaste, comfortabele energievoorziening aanleggen, zonder gas. Als de installatie tijdens een grote renovatie wordt aangelegd (kamers verbouwen, extra isoleren, nieuw dak erop), dan vallen de kosten misschien wel mee. Maar voorlopig ga ik niet verbouwen. En dus niet van het gas af.