Tony Schoen

La Traviatadreef 2
3561 KS Utrecht

06 25272707
tony@tonyschoen.nl



KvK 30277258
BTW 141449536B01
IBAN NL37TRIO0390395951



De foto op mijn homepage nam ik tijdens mijn wandeling van Utrecht naar Rome, in de buurt van Montauville, Frankrijk.

Leve de zon!

Leve de zon!

Afgelopen jaar rondde ik met een team van New-Energy-Works de Roadmap Energieopslag Zuid-Nederland af. Onlangs mocht ik hierover een presentatie houden in de Wijk van Morgen, de duurzame experimenteerwijk van Hogeschool Zuyd. Tijdens deze presentatie verkondigde ik de stelling “het is gemakkelijker om zonlicht in warmte om te zetten, dan in elektriciteit”.

Na afloop dacht ik: eens kijken of dat ook voor mij thuis geldt. Bij deze, dus.

Optie één: warm water uit zonlicht

Laat ik om te beginnen eens de zonneboiler doorrekenen. Volgens verschillende websites kost een zonneboiler anno 2012 tussen de € 2.500,= en 5.000,=, inclusief BTW. Nou scheelt het wel of je ook een nieuwe verwarmingsketel nodig hebt. De mijne is al geschikt voor een zonneboiler (vooruitziende blik in 2003?), dus laat ik eens aan de onderkant van de prijs gaan zitten: ik koop een zonneboiler voor € 2.500,=.
Uiteraard heeft de zonneboiler onderhoud nodig. Bij Gas Service Utrecht kost een onderhoudscontract voor de zonneboiler € 4,11 per maand. Daarnaast moet ik rekening houden met wat reparatiekosten, laten we zeggen € 300,= voor wat grote reparaties, bijvoorbeeld over 10 jaar.

En wat levert ’t op? Een algemene vuistregel is: 50% van je gasverbruik voor warm water. Met drie pubers heb ik een hoog verbruik: 250 liter water van 60°C per dag. Als ik de helft hiervan kan besparen, scheelt dat per jaar zo’n 280 m³ op mijn gasverbruik. Om een goede cashflowberekening te maken, moet ik uiteraard wel rekening houden met veranderingen in mijn huishouden. Mijn kinderen gaan over 3 tot 7 jaar het huis uit, en dat zal een forse verlaging van het warmwaterverbruik betekenen. Aan de andere kant zouden we tegen die tijd ook wel een hotfill wasmachine aan kunnen gaan schaffen, zeker als we een zonneboiler hebben. Dat compenseert weer wat in het verbruik.

Een andere belangrijke factor in de besparingsberekening is de gasprijs. Op dit moment betaal ik zo’n 55 cent per m³ voor het geleverde gas. Dat is inclusief belastingen, maar exclusief kosten voor mijn aansluiting. Wat gaat de gasprijs doen, de komende jaren? Dat is natuurlijk koffiedik kijken, alles wijst erop dat de energieprijzen flink gaan stijgen, maar “behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst”.

energieprijzenVoor de zekerheid heb ik maar even de database van het CBS geraadpleegd. In het grafiekje hiernaast staan de energieprijsontwikkelingen sinds 1996, voor zowel elektriciteit als gas. Duidelijk is te zien dat we in 2011 ongeveer 2,5 keer zoveel voor energie betaalden als in 1996. Dit komt overeen met een gemiddelde jaarlijkse gasprijsstijging over de afgelopen 15 jaar van 7% per jaar. Voor elektriciteit was die prijsstijging 6,5% per jaar.

Voor mijn zonneboiler komt het hele financiële plaatje er voor de komende 15 jaar als volgt uit te zien:
CashflowZBNa 15 jaar heb ik in totaal € 3.500,= uitgegeven, en € 2.500,= bespaard op mijn gasrekening. De zonneboiler is niet rendabel, en dat komt vooral omdat mijn warmwaterverbruik de komende jaren af gaat nemen.
Ter vergelijking heb ik ook de inkomsten berekend in het geval dat mijn kinderen het huis niet verlaten, en het warmwaterverbruik dus hoog blijft. En zie: in 2025 heb ik nét iets meer bespaard dan dat ik heb uitgegeven.

Optie twee: zonnepanelen op het dak

Laten we dit nou eens vergelijken met het zonnepaneel. Mijn huis heeft een schuin dak aan twee kanten (oost en west), en ik heb een dakkapel. Daarop kunnen een aantal panelen mooi naar het zuiden worden geplaatst. Een setje van 3 panelen van 235 Watt-piek moet wel lukken. Bij ENECO betaal ik hier € 2.319,= voor, als ik ze zelf installeer. Overigens zou het heel goed kunnen dat de BTW op de zonnepanelen naar 6% gaat. Dat zou dan ongeveer € 200,= schelen op de aanschaf.

Aan onderhoud ben ik niet zoveel kwijt, laten we zeggen € 10,= per jaar voor het schoonmaken van de panelen en wat kleine reparaties. Wel hou ik voor de zekerheid rekening met het vervangen van de omvormer, na 10 jaar. Ik verwacht dat dit ongeveer € 400,= gaat kosten.

Ik zou ook een groot systeem kunnen kopen bij de Sunnshop. Zij bieden een systeem aan van 3.920 Watt-piek, voor 7.699,= (en dus misschien wel meteen BTW-voordeel van € 750,=). Dat is per Wp aanzienlijk voordeliger dan de ENECO-set, maar ik kan de panelen niet op het zuiden plaatsen, dus ze leveren iets minder op. Onderhoudskosten zijn natuurlijk iets hoger dan bij het kleine systeem, en de vervanging van de omvormer na 10 jaar gaat me ongeveer € 1.600,= kosten.

Zonne-instralingsschijf1En wat leveren deze systemen op? Het kleine systeem, op het zuiden, zal zo’n 850 kWh/kWp op kunnen leveren, oftewel voor de drie panelen samen ongeveer 600 kWh per jaar. Het grote systeem zal beduidend minder efficiënt zijn, omdat de panelen niet op het zuiden liggen. De instralingsschijf die we ooit bij Ecofys ontwikkeld hebben, laat mooi zien wat het opbrengstverlies is. Ik reken op 20% verlies. De opbrengst is dan nog maar 680 kWh/kWp. Het systeem van 3.920 Wp levert per jaar dus 2.650 kWh op. Dat is meer dan ik nu verbruik, en als de kinderen uit huis gaan, ga ik er van uit dat ik dit wel op mijn elektriciteitsrekening kan blijven besparen.

De cashflow voor beide opties wordt als volgt:
CashflowPV-600x180En zie: de zonnepanelen verdien ik in 10 tot 13 jaar terug. Daarna blijven ze natuurlijk doorproduceren, en ga ik goed geld verdienen. Over 15 jaar heb ik met het grote systeem al € 6.000,= verdiend, op een investering van een kleine € 8.000,=. Dat is een rendement van 7%, meer dan ik bij de bank krijg. Daarvoor moet ik het systeem natuurlijk wel 15 jaar aan de praat houden, maar tenzij ik verhuis lijkt me dat geen probleem.

Conclusie: mijn stelling “liever warmte uit zonlicht dan elektriciteit” is fout. Voor mij als particulier, ten minste. En met zonnepanelen kun je als particulier een aardig rendement maken. Zegt het voort, zegt het voort!